Các đồng chí lãnh đạo tỉnh và lãnh đạo các sở, ngành, địa phương dâng hương tưởng niệm, tri ân công đức các bậc tiền nhân tại đình Thanh Đình, xã Hy Cương
Tới dự lễ hội có các đồng chí: Nguyễn Mạnh Sơn - Phó Bí thư Tỉnh ủy; Nguyễn Trung Kiên - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh; Bùi Thị Thu Hằng - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy; Lương Đức Minh - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy; Nguyễn Hữu Điền - nguyên Bí thư Tỉnh ủy; lãnh đạo một số sở, ngành, đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh; các chuyên gia, nhà nghiên cứu văn hóa; lãnh đạo các phường, xã cùng đông đảo Nhân dân và du khách thập phương.
Phó Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Mạnh Sơn và Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh Nguyễn Trung Kiên thành kính dâng hương tại đình Thanh Đình
Lễ hội rước ông Khiu, bà Khiu được ra đời ở làng cổ Gia Ninh, xã Thanh Đình (nay là xã Hy Cương, tỉnh Phú Thọ). Lễ hội nhằm tưởng nhớ, tri ân công đức 2 vị thần huyền thoại thời kỳ Hùng Vương dựng nước là Đức Thánh Tản Viên và Quý Minh Đại Vương. Đây là lễ hội tín ngưỡng phồn thực nông nghiệp, thể hiện ước nguyện của cộng đồng về mùa màng bội thu và sự sinh sôi nảy nở.
Các đại biểu cùng đông đảo Nhân dân tham dự lễ hội
Trước kia, lễ hội được tổ chức vào ngày ngày 3 - 4 tháng Giêng với những cổ tục đặc sắc như: Nghi lễ rước ông Khiu, bà Khiu; nghi lễ bái vọng; nghi lễ chạy quân; nghi lễ rước và hóa ông Giải; nghi lễ cầu mùa trên giàn Khiu. Tuy nhiên, trải qua thời gian, do tác động của nhiều yếu tố, lễ hội đã bị mai một.
Nghi lễ rước ông Khiu, bà Khiu có khoảng 600 người tham gia
Theo truyền thống, đoàn rước khởi hành từ Oa Nhà Nít, qua Gò Tế Thánh rồi về đình Thanh Đình
Trên đường đi, đoàn rước thực hiện các nghi lễ bái vọng, chạy quân…
… và trình diễn nhiều diễn xướng dân gian đặc sắc nhằm tái hiện sinh hoạt lao động của người dân, gửi gắm ước vọng về một năm mới no đủ, sung túc
Để bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của Nhân dân, sau 19 năm gián đoạn, từ năm 2026, UBND xã Hy Cương tổ chức khôi phục Lễ hội rước ông Khiu, bà Khiu. Việc khôi phục lễ hội góp phần tôn vinh, tưởng nhớ công lao to lớn của các bậc tiền nhân đã có công dựng nước; cầu mong các vị thần linh phù hộ cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, quê hương, đất nước yên vui và thịnh vượng. Đồng thời, là minh chứng cho sức sống bền bỉ của văn hóa truyền thống được trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Sau khoảng 2 giờ, đoàn rước ông Khiu, bà Khiu đã về đến đình Thanh Đình
Ông Khiu, bà Khiu thành kính tri ân các bậc tiền nhân tại đình Thanh Đình
Bà Nguyễn Thu Hiền - Chủ tịch UBND xã Hy Cương, Trưởng Ban Tổ chức Lễ hội rước ông Khiu, bà Khiu cho biết: Quá trình khôi phục lễ hội được xã triển khai cẩn trọng, đảm bảo tính khoa học, phù hợp với quy định hiện hành và thực tiễn địa phương. Dựa trên cơ sở hồ sơ xếp hạng di tích và tài liệu nghiên cứu, phương án khôi phục đã được triển khai một bài bản, nhận được sự đồng thuận cao, tâm huyết từ cộng đồng, đảm bảo khôi phục lễ hội đúng bản sắc văn hóa truyền thống.
Đoàn rước tiếp tục trình diễn các diễn xướng dân gian tại đình Thanh Đình…
… thực hiện nghi lễ cầu mùa trên giàn Khiu…
… và hóa ông Giải, kết thúc các phần nghi lễ của Lễ hội rước ông Khiu, bà Khiu
Thành công của lễ hội năm nay sẽ là tiền đề quan trọng để xã Hy Cương tiếp tục hoàn thiện hồ sơ, đề nghị UBND tỉnh xem xét, trình Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi danh Lễ hội rước Ông Khiu, Bà Khiu vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia khi đủ điều kiện.
Nguồn: phutho.gov.vn